İNEK SÜTÜ VE BEBEK BESLENMESİNDEKİ YERİ

    İNEK SÜTÜ VE BEBEK BESLENMESİNDEKİ YERİ

Uzunca bir zamandır bu konuyu yazmak istiyordum. Anne sütünün beslenmedeki yeri ve önemini biliyoruz. Onun yerini tutabilecek bir besin veya mama hala üretilemedi.

Bunun yanı sıra bebek beslenmesinde inek sütünün yeri nedir? 

Birçok kişi 1 yaşına kadar inek sütünü yasaklamak ister. Bunun doğru olup olmadığını yazımı okuduğunuzda siz karar verin.

Yaşamın her döneminde sağlık için vazgeçilmez bir besin kaynağı olan süt, çocukların sağlıklı gelişiminde önemli rol oynuyor. 

İlk 6 ay bebeklerin sadece anne sütü ile beslenmesi gerekiyor. İki yıla kadar inek sütünün verilmemesine dair var olan yanlış inanış ise bebeklerde başta protein ve kalsiyum olmak üzere çeşitli besin ögelerinde eksikliklere yol açıyor.

Herhangi bir nedenle anne sütü verilemediğinde veya yeterli olmadığında ise 6. aydan sonra inek sütü (pastörize veya uzun ömürlü) bebeklere verilebilecek en zengin besin değerine sahip gıda maddeleri arasında yer alıyor. 

Protein, kalsiyum, fosfor gibi besin öğeleri ile B2, B6, B12 ve A vitaminlerinin çoğu sadece sütte bir arada bulunuyor. 

İnek sütünün bebeklerde ve çocuklarda demir eksikliğine yol açtığı iddiaları, gelişim çağında olan çocukların yetersiz beslenmelerine neden olabiliyor.

 Oysa ki bu iddia; çocuğun günlük diyetinde sütten başka herhangi bir besin yer almadığında geçerlidir. Günlük beslenmesinde yumurta, et, sebze-meyve vb. besinlerin bulunması gereklidir. Sütün demir eksikliği ve anemiyle ilişkisi hakkında gerçekleştirilen çok sayıda araştırmalardan çıkan sonuçlar; büyüme ve gelişme çağındaki çocukların süt gibi zengin bir gıda maddesinden mahrum bırakılmaması gerektiğini ortaya koyuyor. 

"1 ya da 2 yaşına kadar inek sütü verilmemeli söyleminden vazgeçilmeli”

İnek sütünün doğrudan sindirim sistemi kanaması sonucu anemi yaptığı konusunda kesin bulgular yoktur. Bebeklerde, besinlerdeki demirin emiliminin azalmasında çeşitli faktörler etkili olabiliyor. Protein ve C vitaminin yetersiz, kalsiyumun fazla miktarda alınması, bebeğin doğumdan önce süte karşı taşıdığı hassasiyet, bu faktörler arasında yer alıyor. 

Doğru zamanda doğru ek besinlere başlanmış, anne sütü almayan / alamayan bebeklerde dengeli beslenme sağlamak için; inek sütü kullanılmalıdır. 

Süt tüketimi bebeğin sağlıklı gelişimini tamamlar. Bu nedenle, gerektiğinde 6. aydan sonra bebeklere inek sütü verilebilir. Anne sütünün yokluğunda inek sütünün verilmemesi bebeklerde protein ve kalsiyum eksikliğine neden olabiliyor. 

Yapılan uluslararası araştırmalarda süt içerek alınan protein ve vitaminlerin çocuklarda boy uzaması ve gelişime olumlu etki yaptığının kanıtlandığını görüyoruz. Sütün çocuk gelişimine ve yetişkinlerin sağlıklı bir kemik yapısına sahip olmalarına olumlu etki ettiğinin bilmekte yarar var. 

İnek sütünü kullanmayıp ticari (kutu) mamaları kullanmayı önermek ne kadar doğrudur? 

Bu toplumda çocuğuna kutu mama almayı sağlayabilecek ekonomik durumu olan aile sayısını da  göz önünde tutmak lazım. Oysa pastörize edilmiş inek sütlerini kullanmayı öğretmek toplum sağlığının korunması için çok önemli bir çaredir. Anılarım arasında kutu mamayı satın alıp bitmesin diye küçük miktarlarda kullanan ailelerin var olduğunu ve çocuğu yetersiz beslenmeye taşıdığını biliyorum. 

Beslenme;  olanaklarımızı iyi kullanma ve değerlendirme sanatıdır.

Sağlıkla kalın

ANNE SÜTÜ VE ÖNEMİ

Bir toplumun geleceği sağlıklı bireylerin varlığı ile süreklidir.

Geleceğimizi emanet edeceğimiz gençlerin doğduğu günden itibaren sağlıklı büyütülebilmesi için anne sütünün önemini vurgulamalıyız.

 Çocukların sağlıklı olarak dünyaya gelmesi ve yetişmesi için annelerin gebe ve emziklilik döneminde, anne karnındaki gelişme, süt yapımı, besinlere olan gereksinmelerinin artması ve buna bağlı olarak yeterli ve dengeli beslenmeleri ve sağlıklarını korumaları konusunda bilinçlendirilmeleri gereklidir.

Her canlı kendi yavrusu için süt üretir bu yavru için en uygun besindir. Anne sütü de bebek için üretilen en uygun besindir. Bebeğin sağlıklı olması, tüm besin öğeleri gereksinmelerini karşılaması, kolaylıkla sindirilebilmesi ve enfeksiyonlara karşı koruması açısından yeri

doldurulamaz.

Anne Sütünün Yararları

1.    Her zaman temiz ve uygun ısıdadır.

2.    Besin öğesi bileşimi bebeğin gereksinmelerine uygundur.

3.    Koruyucu etmenleri içerir.

4.    Sindirime yardımcı aktif enzimler içerir (yağ sindirimi için lipaz)

a.     Enfeksiyonu önleyen öğeler içerir

b.    Hormonlar ve büyümeyi sağlayan öğeleri içerir

5.    Anne sütü alan bebeklerde solunum yolu ve mide-barsak enfeksiyonları daha az görülür.

6.    Anne sütü verilmesi orta kulak iltihabı riskini azaltır.

7.    Anne sütü çene ve diş gelişimini sağlar.

8.    Bazı kronik hastalıkların oluşma riskini azaltır (tip I diyabet, çölyak hastalığı, obezite, koroner kalp hastalığı gibi).

9.    Alerjiye karşı koruyucudur ve bebeği pişikten korur.

10.   Bebeğin ruhsal, bedensel ve zihinsel gelişimine yardımcı  olur.

11.   Ucuzdur, hazırlama sorunu gerektirmez.

12.  Anne ve bebeği arasındaki duygusal bağı güçlendirerek sevgi dolu bir ilişkiyi kolaylaştırır.

13.   Annenin sağlığını korur. Emziren annelerde göğüs kanseri, yumurtalık kanseri, kemik erimesi ve kansızlık (anemi) oluşumu azalır.

14.    Anne sütü uterusun eski haline dönmesine yardımcı olur, anneyi aşırı kan kaybından korur.

Anne Sütü Verilirken Dikkat Edilmesi Gereken Noktalar

• Doğumdan hemen sonra emzirmeye başlanmalıdır. Emzirme süresince (öncesi ve sonrası) bebeğe hiçbir içecek verilmemelidir.

• İlk 6 ayda bebeklere sadece anne sütü verilmelidir. Tamamlayıcı besinlere 6 aydan önce başlanmamalıdır.

• 6 ayın üzerindeki tüm bebekler tamamlayıcı besin almalıdır ve anne

sütüne tamamlayıcı besinler ile birlikte 2 yaşına kadar veya daha fazla

devam edilmelidir.

• Bebeğin aldığı ilk süt (ağız sütü) besleyicidir ve az miktarlarda emme

bile süt üretimine yardımcı olur.

• Süt üretimini arttırmak için, bebekle anne doğumdan sonra aynı odada olmalı ve emme hemen başlamalıdır.

• Anne emzirme dönemine uygun, yeterli ve dengeli beslenmeli, bol

sıvı tüketmelidir. Anneye her gün süt, ayran, limonata, şerbet, şekerli taze meyve suları verilmeli, çay ve kahveden uzak durması söylenmelidir.

• Annenin dinlenmesi sağlanmalıdır, anneye ruhsal yönden yardımcı

olunmalıdır. Bebeği ile tensel temas kurmalıdır.

• Anneye özgüven kazandırıcı yakınlık ve ilgi gösterilmeli ve sakinleşmesi sağlanmalıdır.

• Bebekler anne sütü ile beslendikleri dönemde büyüme ve gelişme

açısından mutlaka izlenmelidir.

Sağlıklı bebekler sağlıklı gençliğin temelidir. Ruhsal ve bedensel sağlık bebeklikteki beslenme ile başlayıp ileri yıllarda da sürdürülmelidir.